Czym jest fluor i jak działa na zęby?
Fluor jest minerałem naturalnie występującym. Występuje w wodzie, glebie i powietrzu. Bierze udział w budowaniu szkliwa i zębiny. Wzmacnia strukturę zębów. Pomaga w procesie remineralizacji szkliwa. Remineralizacja naprawia wczesne uszkodzenia. Uszkodzenia powodują kwasy bakteryjne. Fluor zapobiega rozwojowi próchnicy. Leczy także wczesne zmiany chorobowe. Ma udowodnione badaniami korzystne działanie. Fluor może wspomóc utrzymanie zdrowego uzębienia.
Dlaczego warto stosować pastę z fluorem?
Pasta do zębów jest elementem higieny jamy ustnej. Pasta z fluorem zapobiega próchnicy. Stosowanie pasty z fluorem pozwala zachować zdrowy uśmiech. Fluor w paście stosuje się od lat 50. ubiegłego wieku. Pasta z fluorem zapobiega chorobom dziąseł. Fluor ma także właściwości bakteriobójcze. Pasty do zębów z fluorem zapobiegają rozwojowi próchnicy.
Czy pasta z fluorem jest lepsza od pasty bez fluoru?
Pasta z fluorem jest lepszym wyborem. Zapobiega i leczy próchnicę skuteczniej. Tak twierdzą eksperci.
Ile fluoru powinna zawierać pasta do zębów?
Zawartość fluoru w pastach jest tematem dyskusyjnym. Stężenie aktywnego fluoru określa norma UE. Norma to EN ISO 11609:2017. W Polsce dopuszczalne stężenie wynosi do 1500 ppm. PPM to jednostka miary stężenia. Oznacza części na milion. Pasta 1000 ppm ma 1 mg fluoru na gram pasty. Informacja o zawartości fluoru jest na opakowaniu. Pasty różnią się stężeniem fluoru.
Zalecenia ekspertów zależą od wieku.
- Dla dorosłych zaleca się 1000-1500 ppm.
- Optymalna ilość dla dorosłych to 1400 ppm.
- Pasty ogólnodostępne często mają 1450 ppm.
- Pasty z wyższą zawartością są dla osób z ryzykiem próchnicy.
Rodzaje fluoru w pastach to:
- Monofluorofosforan sodu (1000-1500 ppm).
- Fluorek sodu (1000-1500 ppm).
- Aminofluorek (500-1500 ppm).
- Fluorek cyny (1000-3000 ppm, często w pastach specjalistycznych).
Zalecenia stężenia fluoru w pastach (ppm)
| Wiek | Zalecane stężenie fluoru (ppm) |
|---|---|
| Dzieci 0-3 lat | 1000 |
| Dzieci 3-6 lat | 1450 |
| Dzieci 0-6 lat (zakres) | 1000-1450 |
| Dzieci ≥6 lat | 1450 |
| Młodzież >16 lat | 1450 (lub wyższe, 5000 ppm, przy dużym ryzyku) |
| Dorośli | 1000-1500 |
| Dorośli (optymalne) | 1400 |
Pasty o wyższym stężeniu fluoru hamują próchnicę skuteczniej. Potwierdzają to badania.
Fluor w paście dla dzieci – bezpieczeństwo i stosowanie
Ekspozycja na fluor jest ważna w pierwszych latach życia. Dzieci mogą i powinny używać pasty z fluorem. Jest to najlepszy sposób na zapobieganie próchnicy. Zalecenia dla dzieci zależą od wieku. Preparaty dla dzieci powinny zawierać mniejsze stężenia fluoru.
- Dzieci poniżej 3 lat potrzebują pasty 1000 ppm.
- Dzieci powyżej 3 lat powinny używać pasty 1450 ppm.
- Od 6. do 24. miesiąca życia stosuj śladową ilość pasty 1000 ppm.
- Od 2. do 6. roku życia stosuj pastę wielkości ziarnka groszku (1000 ppm).
- Dzieci powyżej 6 lat stosują pastę 1-2 cm (1450 ppm).
Rodzice powinni nadzorować mycie zębów. Nadzoruj dzieci, aż nauczą się wypluwać pastę. Rodzice powinni odmierzać pastę do 8.-10. roku życia. Nie pozostawiaj dzieci samych podczas mycia zębów. Zbyt dużą ilość pasty stosuje 80% rodziców (do 2 lat) i 75% (2-6 lat). Stosowanie zalecanej ilości jest kluczowe.
Czy połykanie pasty z fluorem jest niebezpieczne dla dziecka?
Połykanie niewielkich ilości pasty nie jest szkodliwe. Może powodować lekkie dolegliwości żołądkowe. Nadmierne spożycie fluoru prowadzi do fluorozy. Fluoroza to przebarwienia szkliwa. Ryzyko fluorozy jest małe przy prawidłowym stosowaniu.
Czy fluor może być szkodliwy? Mity o fluorze.
Nadmierne spożycie fluoru może prowadzić do fluorozy. Fluoroza wpływa na wygląd szkliwa. Pojawiają się na nim plamy lub smugi. Ryzyko fluorozy dotyczy głównie okresu mineralizacji zębów. Okres ten przypada na dzieciństwo. Stosowanie pasty zgodnie z zaleceniami minimalizuje ryzyko. Połykanie pasty w dużych ilościach jest niezalecane. W Polsce najwyższe dopuszczalne stężenie fluoru w wodzie to 1,5 mg/l. Maksymalne stężenie w wodzie mineralnej to 5 mg/l. Ryzyko próchnicy jest klasyfikowane. Może być małe, umiarkowane lub duże. Zalecenia dotyczące fluoru zależą od tego ryzyka.
Istnieją różne mity dotyczące fluoru. Niektóre twierdzą, że fluor jest toksyczny w każdej ilości. To nieprawda. Bezpieczne dawki fluoru są dobrze zbadane. Badania kliniczne na 130 000 uczestników potwierdzają bezpieczeństwo. Stosowanie pasty z fluorem uważa się za osiągnięcie zdrowia publicznego. Tak twierdzi Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) i Światowa Federacja Dentystyczna (FDI).
Jak wybrać odpowiednią pastę do zębów z fluorem?
Wybór pasty zależy od potrzeb. Skonsultuj się ze swoim dentystą. Dentysta oceni ryzyko próchnicy. Sprawdź etykietę pasty. Etykieta podaje zawartość fluoru w ppm. Pasty standardowe (1000-1500 ppm) są dla większości. Pasty z wyższą zawartością są dla osób z problemami. Zwróć uwagę na dodatkowe składniki. Niektóre pasty zawierają środki abrazyjne. Przykładem jest uwodniona krzemionka. Inne składniki to na przykład Triclosan czy Chlorek cetylopirydyniowy (w pastach specjalistycznych).
- Skonsultuj wybór pasty ze stomatologiem.
- Sprawdź zawartość fluoru na opakowaniu.
- Dopasuj stężenie do wieku i ryzyka próchnicy.
Inne metody profilaktyki fluorkowej
Domowa profilaktyka to głównie pasta z fluorem. Można ją uzupełnić działaniami profesjonalnymi. Profesjonalne zabiegi wykonuje stomatolog. Przykładem jest lakierowanie zębów. Lakier zawiera wysokie stężenie fluoru. Fluorowanie wody pitnej to inna metoda. Redukuje próchnicę o 30-60%. Optymalny poziom fluoru w wodzie to 0,5-1,5 mg F/l. Fluorkowana woda jest stosowana w wielu krajach. W USA korzysta z niej 75% mieszkańców. W Nowej Zelandii 50%. W Kanadzie 38%. W Irlandii 71%. W Wielkiej Brytanii i Hiszpanii około 10%. Profilaktyka fluorkowa jest skuteczną metodą. Zapobiega próchnicy u dzieci i dorosłych.
Podsumowanie – jak zadbać o zdrowy uśmiech?
Fluor jest cennym sprzymierzeńcem w walce z próchnicą. Stosowanie pasty z fluorem to podstawa. Wybieraj pastę z odpowiednim stężeniem fluoru. Dopasuj je do wieku i ryzyka. Pamiętaj o regularnej higienie jamy ustnej. Myj zęby co najmniej dwa razy dziennie. Używaj nitki dentystycznej raz dziennie. Unikaj szkodliwych nawyków. Palenie tytoniu i słodycze szkodzą zębom. Regularnie odwiedzaj stomatologa. Wizyta raz na pół roku jest zalecana. Profesjonalne zabiegi fluorkowe mogą być pomocne. Zadbaj o swój uśmiech kompleksowo.
